دگرگونی و انواع آن

دگرگوني به مجموعه عواملي گفته مي شود كه در اثر آن، مشخصات سنگ ها تغيير مي كند و به سنگ ديگري كه سنگ دگرگوني نام دارد تبديل مي شود.عوامل دگرگوني ممكن است باعث تغيير بافت، ساخت، تركيت شيميايي و تركيب كاني شناسي سنگ ها بشود.سنگ هايي كه تحت تاثير عوامل دگرگوني قرار مي گيرند ممكن است سنگ هاي رسوبي،آذرين و يا دگرگوني باشند.
تقسيم بندي سنگ هاي دگرگوني بر اساس ايجاد تغييرات در تركيب شيميايي سنگ ها:
الف- دگرگوني با تركيب شيميايي ثابت: در اين نوع تركيب شيميايي اوليه سنگ به هم نمي خورد و عناصر جديدي در تركيب آن وارد ويا از آن خارج نمي شوند.
ب- دگرگوني با تركيب شيميايي متغير: در اين نوع تركيب شيميايي اوليه تغيير مي كند. يعني در ضمن دگرگوني عناصري از آن خارج وعناصري به آن وارد مي شود.
تقسيم بندي بر اساس نحوه دگرگوني:
الف- دگرگوني مجاورتي (contact metamorphism ):در اين نوع در اثر تماس توده هاي ماگماي داغ با سنگ هاي مجاور، هنگام حركت ماگما به سمت بالا سنگ هاي مجاور دگرگون مي شوند.عامل اصلي اين نوع دگرگوني حرارت است.
نمونه اين دگرگوني در ايران را مي توان در كوه الوند همدان مشاهده كرد.
ب- دگرگوني ناحيه اي( Regional metamorphism ): معمولا منطقه وسيعي را شامل مي شود كه ارتباطي با نفوذ ماگما ندارد.عوامل اين نوع دگرگوني افزايش دما در اثر شيب زمين گرمايي و نيز فشار ناشي از وزن طبقات بالايي است. در نتيجه كاني هاي جديدي در سنگ بوجود مي آيد.
ج – دگرگوني حركتي(Dynamic metamorphism): اين نوع با حركات تكتونيكي پوسته زمين كه منجر به تشكيل گسل ها و چين ها مي شود همراه است و باعث ايجاد تغييراتي در ساخت سنگ ها مي شود.
د- دگرگوني ناشي از محلول هاي گرمايي(Hydrotermal metamorphism ): معمولا همراه ماگما مقدار زيادي محلول ها و سيالات داغ وجود دارد كه در مسافت هاي طولاني از درون درزها و شكاف ها عبور كرده و باعث دگرگون شدن سنگ هاي مجاور مي شود.




   + سید مجید میر کاظمیان - ٧:۳۳ ‎ق.ظ ; دوشنبه ۸ اردیبهشت ۱۳۸٢