تمیز کردن پوسته ی فسیل ها

بعد از یک جستجوی روزانه برای یافتن فسیل ها، هنوز یک کار باقی مانده و آن تمیز کردن پوسته ی فسیل های جمع شده است.  برای اینکه ریزه کاری های پوسته ی فسیل را ببینیم و آنها را آماده ی مطالعه و نمایش کنیم باید آنها را تمیز نمائیم. روش های متنوعی برای این کار موجود است و ما باید بهترین روش را برای هر فسیل انتخاب نماییم تا در هنگام تمیز کردن آن آسیبی به فسیل وارد نشود. در زیر به تعدادی از این روش ها اشاره می شود:

 


1-    مسواک و آب:

براکیوپود ها معمولا به خوبی به کمک آب، مسواک و مقدار کمی از مایع ظرفشویی تمیز می شوند. پوسته باید در شرایط خوبی باشد و فقط گل و ماتریکس سست و قابل حل فسیل را احاطه کرده باشند. کمی مایع ظرفشویی را درون فنجانی از آب ریخته و به آرامی با مسواک فسیل را درون این محلول برس می کشیم. توجه داشته باشید که استفاده از این روش برای پوسته ی فسیلی که شکاف دارد ممکن است باعث شکسته شدن یا حل شدن آن شود.

 


2-    ابزار دندانسازی:

یکی دیگر از روش های تمیز کردن فسیل ها استفاده از خلال دندان های استیل مقاوم و زداینده (scraper) هایی مانند آنچه که دندانپزشکان برای جرم گیری دندان ها استفاده می کنند می باشد. این روش بسیار کارا اما وقت گیر است. برای این کار می توان از یک خلال دندان استیل و یک ذره بین برای زدودن ماتریکس از خطوط باریک فسیل استفاده کرد. یک زداینده ی استیلی مقاوم در زدودن شیل های نازک چسبیده به پوسته فسیل بسیار موثر است.

 


3-    چکش بادی:

برای فسیل هایی که در سنگ ها مدفون هستند، از چکش بادی استفاده می شود. این چکش ها مدل کوچکی از چکش های بادی (jackhammer) می باشد که کارگران ساختمانی برای خردکردن سنگ استفاده می کنند. چکش بادی در سنگ نفوذ کرده و فسیل آشکار می گردد. این چکش های بادی بسیار کوچک بوده و باید با کمک ذره بین از آنها استفاده نمود تا فقط سنگ را برداشته و آسیبی به فسیل نرساند. کوچکترین حرکت نابجای چکش می تواند فسیل را خراب کند.

 


4-    دستگاه ماسه پاش کوچک

سنگ های نرم و شیل ها با استفاده از دستگاه ماسه پاش کوچک (micro sandblaster) برداشته می شود. این دستگاه با فشار بالا هوای حاوی پودر سیلیس را از طریق یک لوله به بیرون منتقل می کند و با کمک آن می توان سنگ های نرم قرار گرفته بر روی فسیل را، بدون آنکه به فسیل سخت تر آسیبی وارد شود، پاکسازی کرد. سختی سنگ و فسیل درون آن اندازه ی دهانه ی لوله و قدرت سایندگی پودر مورد استفاده در دستگاه را تعیین می کند. شروع کار با نازک ترین دهانه و نرم ترین پودر است و در ادامه بر مواد ساینده افزوده می شود. استفاده از فشار خیلی بالا و مواد با سایندگی قوی می تواند باعث نابودی فسیل شود. این کار می بایست در زیر میکروسکوپ در حالیکه از عینک محافظ و ماسک فیلتر دار استفاده می شود، انجام پذیرد.

 


5-    دستگاه دوار سریع

مارک های بسیار زیادی از دستگاه های دوار سریع (high-speed rotary tool) در فروشگاه ها یافت می شود که می توان از آنها در تمیز کردن پوسته ی فسیل ها کمک گرفت. استفاده از یک دستگاه دوار سریع برای سایش و پاکسازی مواد اضافی روی پوسته ی فسیل ها می تواند جایگزین قلم و چکش بادی شود. همچنین می توان با استفاده از یک سر مخصوص صیقل دادن که بر روی دستگاه نصب می شود برای صیقل دادن فسیل های تازه پاکسازی شده استفاده نمود.

 


منبع:

  • Paleotechniques; Rodney M. Feldmann, Ralph E. Chapman and Joseph T. Hannibal; 1989

      ترجمه: سید مجید میرکاظمیان

   + سید مجید میر کاظمیان - ٩:٥٢ ‎ق.ظ ; پنجشنبه ٢٢ اردیبهشت ۱۳٩٠